Bron     www.een.be  

Datum  20/02/08

 

 

 

Wie beslist concreet of het kind bij de moeder blijft?

 

Het is het ouderlijk gezag van de moeder of de moeder die beslist !

En hoe zit dat bij de 9500 andere gevangenen dan?

 

video (15min40)

 

 

 

 

 

 

     

 

 

 

 

Bij mama of papa in de cel

Na drie jaar samen in de gevangenis wordt gedetineerde moeder verplicht haar baby af te geven
'Ofwel blijft mijn kind in de cel, ofwel laten ze me vrij'

Bijna drie jaar lang voedde Tanja Janssens haar zoontje op tussen de grauwe muren van de gevangenis. Nu haar kind binnenkort de gevangenis moet verlaten, zet mama Janssens justitie voor de keuze: ofwel blijft de kleine Rico bij haar in de cel, ofwel laten ze haar voorwaardelijk vrij.

 

Op 12 oktober 2005 beviel Tanja Janssens (29) van de kleine Rico. Echt romantisch kan het niet geweest zijn, want Tanja beviel terwijl ze met voetboeien aan het kraambed was vastgeketend. Van veel feestvreugde was dus geen sprake, maar Tanja en haar partner Igor Mean hadden ook niets anders verwacht. Het gevangeniskoppel heeft een zwaar crimineel verleden achter de rug. Tanja werd veroordeeld tot een celstraf van 25 jaar voor haar aandeel in een huurmoord. Igor kreeg 16 jaar voor diverse zware diefstallen.

De twee leerden elkaar in de gevangenis kennen. Zodra ze de toestemming kregen, trouwden ze. Niet veel later raakte Tanja zwanger. Een liefdesbaby, zo noemden ze het. Zodra Rico er was, nam Tanja hem mee in haar cel. Dag en nacht waren moeder en zoon bij elkaar. Eerst in Brugge, daarna in de gevangenis van Hasselt. 'Ze zijn onafscheidelijk', weet Albert Willems, een vertrouwensvriend van Tanja. De man spreekt in naam van het koppel. 'Tanja en die kleine zijn aan elkaar verslingerd geraakt. Ze kunnen geen seconde zonder elkaar. Als die jongen zijn mama ook maar eventjes niet ziet, begint hij al te huilen. Logisch, toch? Hij is opgegroeid tussen de gevangenismuren, in een cel met zijn mama.'

'Vroeger vond ik ook dat een kind niet thuishoorde in de gevangenis, maar Rico beseft niet dat hij in de gevangenis zit. En de moeder-zoonrelatie die Tanja met hem heeft, is veel belangrijker dan de plaats waar hij opgroeit. Die jongen is gelukkig bij zijn moeder. Je moet blind zijn om dat niet te zien. Ik herinner me nog dat Tanja mij belde om te vragen of ik voor Rico schoentjes kon kopen. Ik ben toen samen met hem de stad ingetrokken. Dat was angstaanjagend om te zien. Om medelijden mee te krijgen. Na enkele uurtjes hebben we hem teruggebracht. Die jongen wist niet wat hij allemaal zag en hoorde. Hij had nog nooit een auto of een boom van dichtbij gezien. Het enige dat hij goed kent, is de stilte van de gevangenis. Rico is een lieve jongen, maar om zomaar de grote wereld in te gaan, zonder zijn mama? Daar is hij niet op voorbereid.'

Willems vreest intussen het ergste. 'Rico wordt straks 3jaar. Dan moet hij verplicht de gevangenis verlaten, onder meer omdat hij naar de kleuterklas moet. Dat klinkt allemaal evident, maar dat is het absoluut niet. Vergeet niet dat die jongen de voorbije 2,5 jaar gehecht is geraakt aan zijn moeder. En dan druk ik het nog zacht uit.'

'Maar weet je wat nog veel erger is? Dat die twee eigenlijk niet van elkaar gescheiden hoeven te worden. Wettelijk komt Tanja eind dit jaar in aanmerking voor vervroegde vrijlating. Er lopen geen tuchtsancties tegen haar en ze gedraagt zich uitstekend. Maar haar dossier blijft al maandenlang onaangeroerd liggen. Dat is toch absurd.'

'Natuurlijk duurt het nog wel een aantal maanden voor ze die jongen van haar zullen afpakken, maar iedereen weet dat de bureaucratische molen traag maalt', zegt Albert Willems. 'Als ze in het belang van dat jongetje willen handelen, dan zouden ze er alles aan moeten doen om hem bij zijn moeder te kunnen houden. Als iedereen een beetje meewerkt, moet dat perfect mogelijk zijn. Maar net dat merken we nu: dat niemand ervan wakker ligt.'

'De laatste keer dat ik Tanja gezien heb, hebben we het er nog uitgebreid over gehad. Ze is ten einde raad. Op van de zenuwen. Ze eet bijna niet meer en is flink afgevallen. Dat is natuurlijk de grote angst van elke moeder, hé. Dat ze haar zoontje zullen afnemen en dat ze hem niet meer zal kunnen zien.'

Willems benadrukt dat Tanja haar situatie niet wil misbruiken. 'Ze wil haar zoontje niet gebruiken om haar straf te ontlopen', vertelt hij. 'Ze weet waarvoor ze veroordeeld is en beseft dat ze haar zware straf alleen maar verdiend heeft. Ze hoeft dus geen voorkeursbehandeling, laat staan dat ze medelijden wil. Maar een correcte behandeling is toch niet te veel gevraagd. De specialisten hebben haar dossier nog altijd niet bekeken, maar intussen tikt de klok verder. Voor we het weten is het oktober. En dan? Moet Rico dan alleen naar buiten? Zowel voor die kleine als voor Tanja zou dat een drama zijn.'

'Natuurlijk kan dat ventje ook wel bij zijn vader terecht, want die zit voorlopig thuis met een enkelband. Maar denk je dat die jongen dezelfde band heeft met z'n papa? Ze hebben elkaar de laatste jaren enkele uurtjes per week gezien, en dan nog in de refter van de gevangenis.'

'Je kan je inderdaad afvragen of zo'n jongetje in de gevangenis moet opgroeien. Maar is het dan zoveel beter om een baby van zijn moeder te scheiden? In Amerika kan een kind langer dan drie jaar bij zijn moeder in de gevangenis blijven. 'sOchtends vertrekt er aan de gevangenis een busje naar school en 'savonds wordt het kind netjes aan de gevangenispoort afgezet. Misschien moeten ze dat systeem hier ook toepassen.'

'Ik hoop maar één ding', besluit Willems. 'Dat Rico niet het slachtoffer wordt van het criminele verleden van zijn ouders. Ik weet dat sommigen vinden dat twee gevangenen geen kind op de wereld moeten zetten. Misschien zit daar ook wel een waarheid in, maar dat kind is er nu. En net zoals alle andere kinderen verdient hij de beste zorgen.'

De Hasseltse gevangenisdirectie kon vorige week niet reageren op de zaak.

Dajo Hermans

 

     

 

Vechten voor rechten in de gevangenis
 

Tanja Janssens en Igor Mean lieten al eerder van zich horen. Telkens slaagden ze erin om een gevoelig thema aan te kaarten, waarna het debat op gang werd gebracht.

 

 

De eerste keer dat het gevangeniskoppel de media haalde, was in 2002, vlak nadat de assisenjury zich over de straf van Janssens had uitgesproken. De twee waren verliefd op mekaar en hoopten elkaar geregeld te kunnen zien via intern bezoek. Maar elke aanvraag werd resoluut van tafel geveegd door de gevangenisdirectie van Brugge.

'Hebben wij dan geen recht op een klein beetje liefde?' vroegen de twee zich af. Ze schreven verschillende 'hoge instanties' aan, ook de koninklijke familie. Uiteindelijk slaagden ze in hun opzet en mochten ze elkaar ontmoeten in de gevangenis. Het beste bewijs: hun zoontje Rico.

Drie jaar later sloeg het koppel weer op tafel. De kleine Rico werd ziek en moest naar het ziekenhuis, maar mama Janssens mocht haar zoon niet opzoeken.

Een ander probleem was het beperkte aantal geschenkjes dat ze voor hun zoontje mochten kopen. Van Sinterklaas mocht Rico een cadeau krijgen, maar niet met Kerstmis of op zijn verjaardag. Janssens en Mean vroegen daarom een correctere behandeling. Die kregen ze ook. De gevangenis van Hasselt ging volgens het koppel begripvol om met hun vraag. (dhh)
 (dhh)

 

     

Zeven baby's wonen permanent in de cel
 

In België verblijven op dit moment zeven baby's permanent in de gevangenis. De moeder heeft daar telkens zelf voor gekozen.

Zij mag, in samenspraak met haar man, beslissen om hun kind in de gevangenis bij zich te houden. Het kind woont dan samen met de moeder in een ruime cel, die voorzien is van babyspulletjes. In de meeste gevallen zorgt de gevangenis zelf voor kinderkleertjes en krijgen de mama's hulp van een vrouwelijke cipier. In de gevangenis in Hasselt is er ook een lokaal ingericht dat dient als kinderopvangruimte.

De vader kan drie keer per week één uur lang en onder toezicht zijn kind zien. De baby's kunnen in de gevangenis blijven tot ze drie jaar oud zijn. Dan worden ze geplaatst in een opvanggezin of in een instelling, tot een van de ouders - meestal de moeder - vrijkomt.

De problematiek van gevangenisbaby's kwam tot nu toe nog maar zelden ter sprake. De reden daarvoor moet niet ver gezocht worden: dit jaar gaat het om zeven kinderen, een jaar geleden was het maar één baby.

In Nederland werd al verschillende keren onderzocht of het wel zo verstandig is om een kind bij de moeder in de gevangenis te houden. Ruim 55 procent van de gevangen moeders gaf toe dat hun kinderen in feite niet thuishoren in zo'n omgeving.

In ons land bevallen jaarlijks een tiental vrouwen in de gevangenis. Vorig jaar waren dat er elf. (dhh)
 (dhh)